Naučnici vjeruju da bi razumijevanje ovih razlika moglo pomoći da i drugi ljudi žive duže i zdravije, piše Science Alert.
Nova saznanja ukazuju da povoljni biomarkeri u krvi ovih dugovečnih osoba počinju da se pojavljuju već od 65. godine života. Iako još nije jasno kako tačno ti biomarkeri utiču na zdravlje niti koliko su povezani s genima ili načinom života, oni mogu imati zaštitnu ulogu protiv starenja i bolesti.
Jedan od najdetaljnijih genetičkih i fizioloških pregleda obavljen je ove godine u Španiji na uzorku supercentenarke Marije Branjas, koja je doživjela 117 godina. Analize njene krvi pokazale su zdrave markere imunog sistema i izuzetno nizak nivo „lošeg“ holesterola, dok su se ćelije njenog tijela ponašale kao da su znatno mlađe nego što je ona zapravo bila.
Zanimljivo je da su njeni telomeri, zaštitne kapice na kraju hromozoma koje se povezuju sa rizikom od smrti, bili veoma kratki. Dok se obično smatra da kraći telomeri ukazuju na starije biološko stanje, kod najstarijih ljudi ova osobina možda nije nepovoljna, pa čak može imati ulogu u sprečavanju širenja raka.
Masne kiseline za dug životPored toga, studije iz Kine pokazale su da centenari imaju niže nivoe masnih kiselina i drugih metabolita u krvi u poređenju sa mlađim osobama, što bi takođe moglo imati veze s dužim životom.
Naučnici smatraju da bi jednog dana ovi biomarkeri mogli biti korišćeni u testovima krvi koji bi predviđali biološko vrijeme života ili koji bi mogli služiti kao „satovi dugovečnosti“.
Iako je krv veoma složena i još uvijek ne postoji jedan pouzdan test koji bi predvideo koliko će neko živeti, naučnici vjeruju da proučavanje krvi dugovečnih ljudi može pomoći u identifikaciji onih koji brzo stare i koji su izloženi većem riziku od ranije smrti.
Mediteranska ishrana kao ključStudije su čak pokazale da mlada krv može uticati na starenje ćelija kože, dok metaboliti povezani sa starenjem često zavise od ishrane, što sugeriše da nutritivne intervencije mogu doprineti zdravijem starenju. Marija Branjas se hranila mediteranskom ishranom bogatom jogurtom, a njen crevni mikrobiom bio je izuzetno mlad, što može biti deo njenog uspeha u dostizanju dugovečnosti.
Ova ishrana štiti srce, jetru i mozak, a skoro svi je imamo u frižideru.Iako genom igra važnu ulogu u očekivanom životnom veku, geni nisu sudbina – okruženje i stil života takođe značajno utiču na dužinu života. Naučnici se nadaju da će istraživanja stogodišnjaka i superstogodišnjaka jednog dana omogućiti stvaranje novih lekova ili preporuka za stil života koji bi mogli koristiti svima.
