U najvećem do sada zabilježenom ukrajinskom napadu dronovima na Moskovsku oblast poginule su tri osobe, a oštećen je i dio rafinerije nafte u ruskoj prijestonici, saopštile su danas, dok se u Rusiji glasa posljednjeg dana parlamentarnih izbora, prenosi novinska agencija Rojters.
Ukrajina i Rusija nastavile su napade na energetsku infrastrukturu druge strane, uprkos tome što je američki predsjednik Donald Tramp u ponedjeljak saopštio da su se dogovorile da ih obustave.
Gradonačelnik Moskve Sergej Sobjanjin objavio je na Telegramu da je Rusija od subote oborila više od 1.600 dronova, među kojima 450 koji su se kretali ka Moskvi.
„Napad bez presedana očigledno je bio planiran sa ciljem da poremeti izbore“, Protivnik nije uspio u tome“, rekao je.
Nekoliko dronova stiglo je do kompleksa rafinerije nafte, dok je jedan pogodio stambenu zgradu, rekao je Sobjanjin.
Dvije osobe poginule su u napadima u ranim jutarnjim satima, dok je treća kasnije podlegla povredama u bolnici, objavio je na Telegramu guverner Moskovske oblasti Andrej Vorobjov.
U selu Sofjino, južno od Moskve, ispred oštećene stambene zgrade ležalo je tijelo prekriveno umrljanim ćebetom, dok su prozori na gornjim spratovima bili razbijeni, prenosi Rojters.
„Staklo je letjelo na sve strane, ljudi su počeli da vrište i viču. Okrenuo sam se, a ulazna vrata su već bila raznesena, krhotine su bile svuda“, rekao je stanovnik Vitalij, koji je naveo samo svoje ime.
U napadu je oštećen jedan objekat u moskovskoj rafineriji, rekao je gradonačelnik Sobjanjin, ne iznoseći dodatne detalje, prenijela je agencija Interfaks.
Rojtersovi svjedoci u Moskvi čuli su eksplozije i vidjeli oblake dima koji su se uzdizali sa područja rafinerije.
Ukrajinski napadi izbacili su iz pogona značajan dio ruskih kapaciteta za preradu nafte, što je dovelo do nestašice naftnih derivata, rasta cijena goriva i dugih redova na benzinskim pumpama u mnogim djelovima zemlje, koja se prostire kroz 11 vremenskih zona.
Moskovska rafinerija, koja je više puta bila meta napada, preradila je 11,6 miliona metričkih tona nafte 2024. godine, proizvevši 2,9 miliona tona benzina i 3,2 miliona tona dizela, pokazuju najnoviji dostupni podaci.
Ukrajina nije komentarisala napade. Obje strane tvrde da ne gađaju civile.
U široj Moskovskoj oblasti iz stambene zgrade od 21 sprata u okrugu Ramenskoje evakuisano je 400 ljudi, među kojima 70 djece, a oštećen je i veći broj stambenih objekata, rekao je guverner Vorobjov.
Prema ranijem izvještraju Rojtersa, Ukrajina je u danas izvela, kako je gradonačelnik Moskve rekao, do sada najveći napad dronovima na rusku prijestonicu, dok su Rusi glasali posljednjeg dana parlamentarnih izbora, koje je predsjednik Vladimir Putin predstavio kao test podrške ratu u Ukrajini.
Prema tom izvještaju, gradonačelnik Moskve Sergej Sobjanjin i izborne vlasti saopštili su da su u napadima dronovima poginule dvije osobe u Moskovskoj oblasti i još dvije u dijelu ukrajinske Hersonske oblasti pod ruskom kontrolom, među kojima i jedan izborni zvaničnik.
Na izborima za Državnu dumu, prvim otkako je Rusija u februaru 2022. pokrenula invaziju na Ukrajinu punog obima, očekuje se da vladajuća Jedinstvena Rusija bez većih poteškoća zadrži dominantnu poziciju u političkom sistemu za koji kritičari tvrde da ne toleriše neslaganje.
Očekuje se da će Kremlj rezultate predstaviti kao dokaz podrške javnosti Putinovoj politici i ratu, koji je sada u petoj godini, bez naznaka da bi uskoro mogao da se završi.
Izborne vlasti navode da su tri dana glasanja protekla bez većih problema, uprkos sajber napadima prijavljenim u subotu. Izlaznost je do ranog poslijepodneva po moskovskom vremenu premašila 50 odsto, javila je agencija Interfaks, pozivajući se na Centralnu izbornu komisiju.
Većini kandidata koji se protive ratu nije dozvoljeno da učestvuju na izborima. Oni koji su se kandidovali iz liberalne partije Jabloko, koja je posljednjih godina na izborima osvajala jednocifren procenat glasova, ali se nadala da bi mogla da iskoristi zamor javnosti od rata, rekli su da strahuju za svoju slobodu, nakon što su sudovi uoči izbora dvojici visokih partijskih zvaničnika izrekli duge zatvorske kazne zbog izjava o sukobu.
Diskreditovanje vojske ili širenje onoga što vlasti smatraju lažnim vijestima kažnjivo je višegodišnjim zatvorskim kaznama.
U simboličnom činu prkosa, lider Jabloka Nikolaj Ribakov demonstrativno je učinio svoj glasački listić nevažećim, ispisavši na njemu naziv svoje partije i slogan „Za mir“.
Kremlj navodi da su nacionalno jedinstvo i određeni stepen cenzure neophodni tokom onoga što naziva specijalnom vojnom operacijom u Ukrajini. Sukob, najsmrtonosniji u Evropi od Drugog svjetskog rata, Moskva predstavlja kao dio egzistencijalne borbe sa neprijateljski nastrojenim Zapadom. Moskva tvrdi da ukrajinske obavještajne službe i drugi neprijatelji pojačavaju napore da izazovu nemire unutar Rusije.
Agencija RIA je danas, pozivajući se na zvaničnika gradske izborne komisije, javila da se glasanje posljednjeg dana parlamentarnih izbora u Rusiji odvija normalno u Moskvi, uprkos velikim hakerskim napadima na sistem za glasanje na daljinu i birački spisak, koji su i dalje u toku.
Ruski izborni zvaničnici prvi put su u subotu saopštili da je moskovski sistem za elektronsko glasanje na meti sajber napada, ali su naveli da je situacija pod kontrolom.
Ukrajinski predsednik Volodimir Zelenski izjavio je danas da su tokom prethodne noći njegove snage gađale naftni objekat i logistički pogon u Moskovskoj oblasti, kao i kompaniju u Voronješkoj oblasti, prenosi novinska agencija Beta.
„U Moskovskoj oblasti naši udari dugog dometa bili su posebno efikasni tokom prethodne noći“, rekao je Zelenski na društvenim mrežama, izveštavajući o napadu na jednu od glavnih kompanija u ruskoj naftnoj industriji i logistički objekat, ali nije precizirao koja je u pitanju.
Zelenski je rekao da je korišćeno nekoliko vrsta ukrajinskih dronova i raketa, uključujući FP-1, Paljanica, Ljuti i Flamingo, i pripisao operaciju Službi bezbednosti Ukrajine (SBU), Snagama za specijalne operacije i Višoj vojnoj obaveštajnoj jedinici.
Predsednik Ukrajine potvrdio je i napad na kompaniju u Voronješkoj oblasti, bez davanja drugih detalja.
Zelenski je pozvao Moskvu da prekine rat i rekao da su na stolu mjere smirivanja tenzija u oblastima energetike i bezbjednosti hrane.
Napad ukrajinskih snaga dogodio se posljednjeg dana parlamentarnih izbora u Rusiji.
Ruski izborni zvaničnici saopštili su u subotu da je sistem za elektronsko glasanje u Moskvi bio meta sajber napada. Kijev, koji je zbog ratnog stanja suspendovao održavanje izbora, odbacio je rusko glasanje kao „pseudoizbore“, prenosi Rojters.
Putin je u petak takođe optužio Ukrajinu da pokušava da se miješa u izbore, navodeći kao primjer napad za koji je rekao da je izvela Ukrajina i u kojem je u utorak, u svom domu u dijelu ukrajinske Zaporoške oblasti pod ruskom kontrolom, poginula jedna izborna zvaničnica. Rojters nije mogao nezavisno da potvrdi detalje napada, a Kijev se nije oglasio.
Uprkos tome što stručnjaci smatraju da je ishod izbora predvidiv, berlinski istraživački centar NEST, čiji je suosnivač kritičar Kremlja Mihail Hodorkovski, kojeg su ruske vlasti proglasile „stranim agentom“, naveo je da bi glasanje ipak moglo da donese neprijatna iznenađenja za Kremlj u vrijeme ekonomskih poteškoća.
„Posljedice rata sve više se osjećaju unutar zemlje, a nagomilana zabrinutost i nezadovoljstvo mogli bi da se pretoče u glasove za sistemske opozicione partije kojima je Kremlj dozvolio da ostanu na glasačkom listiću“, naveo je NEST u analizi.
Dodaje se da bi Komunistička partija i partija Novi ljudi mogle da privuku glasove koje bi vlasti radije vidjele kod Jedinstvene Rusije. Obje partije dosljedno su glasale zajedno sa Jedinstvenom Rusijom o najvažnijim pitanjima.
Putin je u televizijskom obraćanju uoči izbora rekao da će glasanje pokazati podršku ruskim vojnicima koji se bore u Ukrajini.
„Vaš izbor i vaša volja još jednom će pokazati da milioni ljudi stoje iza naših vojnika, da smo jedinstven narod povezan zajedničkim vrijednostima, istorijskim pamćenjem i ljubavlju prema domovini, te da niko neće uspjeti da nas podijeli ili zastraši“, rekao je Putin.
Prvi rezultati očekuju se u nedjelju oko 20 sati po srednjeevropskom vremenu, dok bi potpuniji rezultati trebalo da budu dostupni u ponedjeljak.
