Tako pravnik upoznat sa Zakonom o lokalnoj samoupravi analizira Delićev slučaj, odnosno to kakve mehanizme na raspolaganju ima MJU nakon što je čelnik Mojkovca poručio da neće napustiti fotelju.
Apelacioni sud saopštio je prošlog četvrtka da je potvrdio presudu Višeg suda u Podgorici kojom je Delić proglašen krivim za produženo krivično djelo zloupotreba službenog položaja. On je kriv jer je 2022. godine postavio načelnike Komunalne policije i Službe zaštite i spasavanja u Mojkovcu bez (prethodno) raspisanog konkursa i iako je znao da ne ispunjavaju zakonske uslove za te pozicije.
Neki pravnici ocijenili su da je Deliću pravosnažnošću osude – prestao mandat. Oni se pozivaju na odredbe Zakona o lokalnoj samoupravi, prema kojima mandat predsjedniku opštine prestaje po sili zakona kad je pravosnažnom presudom osuđen za djelo koje ga čini nedostojnim za vršenje funkcije. Dodali su da je na lokalnom parlamentu sad samo da konstatuje prestanak mandata Deliću. Skupština opštine (SO) Mojkovac zasad nije preduzela nikakav potez.
Sagovornik “Vijesti” upućen u propis o lokalnoj samoupravi ukazuje da je, u dijelu koji se odnosi na prestanak mandata Deliću, situacija pravno vrlo jasna.
“Njegov mandat je prestao po sili zakona, a čin konstatacije prestanka tog mandata služi da stvori procesne pretpostavke za pokretanje daljih procedura – određivanje potpredsjednika opštine koji bi privremeno preuzeo dužnosti predsjednika i pokretanje postupka izbora novog predsjednika”, navodi on.
Međutim, objašnjava da postoji nekoliko mogućnosti za dalji razvoj ovog slučaja.
“Kako je rok za izbor novog predsjednika opštine 30 dana od prestanka mandata Deliću, ako SO Mojkovac ostane neaktivan po tom pitanju, po isteku tog roka Vlada može imenovati povjerenika koji će obavljati poslove predsjednika do izbora novog. Taj rok bi, dosljedno svemu navedenom, trebalo računati od dana pravosnažnosti presude, jer je to dan kad je mandat zaista i prestao po sili zakona, a ne od dana kad, odnosno ako, SO to naknadno konstatuje”, tvrdi sagovornik i dodaje da, u praksi, nije isključeno da lokalne vlasti pokušaju da računaju rok tek od dana konstatacije, čime bi “same faktički kontrolisale kad i da li taj rok uopšte počinje da teče”.
Drugi scenario, koji je prema ocjeni sagovornika manje vjerovatan, jeste da Vlada raspusti mojkovački parlament ako duže od šest mjeseci ne bude izvršavao zakonom utvrđene obaveze.
“Proceduralno, prije samog raspuštanja, Vlada mora upozoriti SO Mojkovac i ostaviti mu dodatni rok da postupi. Tek ako ni tada ne postupi, slijedi raspuštanje. Takav scenario mogao bi nastupiti tek u februaru iduće godine, kad bi odbor povjerenika mogao preuzeti vođenje opštine do narednih izbora zakazanih za 13. jun 2027. godine”, rekao je sagovornik lista.
On je istakao da zakon, ipak, daje opštini pravo da ustavnom žalbom ospori pred Ustavnim sudom pojedinačni akt državnog organa za koji smatra da narušava pravo građana na lokalnu samoupravu.
“Nije isključeno da bi SO Mojkovac, ako Vlada krene prema raspuštanju ili imenovanju povjerenika, tim putem dodatno produžio proces. U konačnom, važno je napomenuti i da u relevantnim zakonima ne postoje odredbe koje bi spriječile lokalnu SO da, čim konstatuje prestanak Delićevog mandata, odmah ponovo izabere Delića za predsjednika opštine”, kazao je sagovornik.
Ministar javne uprave Maraš Dukaj saopštio je prekjuče da je njegov resor pokrenuo postupak upravnog nadzora nad radom SO Mojkovac u dijelu primjene odredbi Zakona o lokalnoj samoupravi koje se odnose na prestanak mandata predsjednika opštine.
“Zakonom su propisani slučajevi kad predsjedniku opštine mandat prestaje po sili zakona, kao i obaveze SO u tom smislu. Ministarstvo će dati nalaz nadzora i jasne smjernice SO Mojkovac u pogledu pravilne primjene Zakona o lokalnoj samoupravi”, objavio je Dukaj na mreži “Iks”.
Delić je u nedjelju napisao na “Fejsbuku” da neće otići s funkcije, poručujući da mu je savjest čista.
“Presudu neću komentarisati, osim u dijelu – a šta sam isticao više puta i u postupku suđenja – da odbacujem bilo kakav navodni umišljaj koji mi se stavlja na teret. I ono što je po mom mišljenju ključno, a što stoji i u obrazloženju presude, savjest mi je čista, kod činjenice da nisam pribavio ličnu imovinsku korist sebi, niti nanio imovinsku štetu drugom”, naveo je on.
Delić je osuđen na uslovnu kaznu zatvora od šest mjeseci (koja se neće izvršiti ukoliko u roku od dvije godine od pravosnažnosti presude ne učini novo krivično djelo). Prema odluci Višeg suda, objavljenoj sredinom januara, Delić je proglašen krivim jer je prije četiri godine postavio načelnike Komunalne policije i Službe zaštite i spasavanja u Mojkovcu, Miletu Šutovića i Marinka Medojevića , bez (prethodno) raspisanog konkursa i iako je znao da ne ispunjavaju zakonske uslove za te pozicije.
Apelacioni sud navodi da je Viši sud dao “jasne, argumentovane i valjane razloge u pogledu svih odlučnih činjenica” iz kojih je utvrdio da je Delić izvršio krivično djelo.
Kažu da je uslovna osuda odgovarajuća sankcija, imajući u vidu “olakšavajuće i otežavajuće okolnosti, stepen krivice i ličnost okrivljenog”.
“… Ovo tim prije što u konkretnom slučaju… nije došlo do pribavljanja lične imovinske koristi okrivljenom ili nanošenja imovinske štete drugom, pa prijetnja kaznom s rokom provjeravanja od dvije godine predstavlja proporcionalnu krivičnu sankciju u okolnostima predmetnog slučaja i dovoljnu opomenu okrivljenom, uz jasnu društvenu osudu i poruku da se posebno od nosilaca visokih javnih funkcija očekuje zakonito postupanje…”, podvukli su u saopštenju.
Delićev slučaj podsjeća na onaj koji se 2022. odigrao u Kolašinu. Bivši predsjednik te opštine Milosav Bulatović (DPS) osuđen je, takođe uslovno, za zloupotrebu službenog položaja.
On je, kako je sud utvrdio, u prijavi za stručno osposobljavanje Marka Matovića na Policijskoj akademiji u Danilovgradu, svojeručnim potpisom i pečatom lažno prikazao da Matović radi na poslovima komunalnog policajca.
Matović u to vrijeme nije bio u radnom odnosu, a nakon obuke postavljen je na čelo Komunalne policije.
Dok je tadašnja opozicija u Kolašinu poručivala da Bulatović ne može voditi grad – jer je, kako su tvrdili, napravio djelo koje ga čini nedostojnim da dalje obavlja funkciju – on je odgovarao da nije učinio bilo šta nečasno i nedostojno funkcije.
Međutim, uprkos tome što je ignorisao višemjesečne pritiske opozicije, ostajući na poziciji, nekoliko dana nakon što je izjavio da mu ne pada na pamet da podnese ostavku – to je, ipak, učinio.
Kratkim saopštenjem, Bulatović je tada obavijestio javnost da se na taj čin odlučio zbog “političke interpretacije presude Apelacionog suda”.
