Crnogorski dokumentarni filmovi ostvarili su značajan uspjeh na 30. Međunarodnom festivalu dokumentarnog filma u Jihlavi, gdje su dva domaća projekta nagrađena u okviru New Visions Foruma, industrijskog programa festivala održanog od 23. oktobra do 1. novembra.
Projekat „Trinaesta riba“, autorke Sare Stijović , osvojio je Meditalents nagradu za rezidencijalni boravak, koja joj donosi direktan plasman u program Meditalents LabDoc 2027 u Marseju. „Spomenik revolucije“, dokumentarni projekat reditelja Mladena Ivanovića , nagrađen je priznanjem Evropskog udruženja dokumentarista (DAE), koje podrazumijeva jednogodišnje besplatno članstvo za dva člana autorskog tima, kao i individualne konsultacije sa ekspertima udruženja.
Ovogodišnje izdanje New Visions Foruma bilo je posebno značajno za crnogorsku kinematografiju, budući da je Crna Gora imala status zemlje u fokusu, u saradnji sa Filmskim centrom Crne Gore. Time je domaćim autorima otvoren prostor za predstavljanje projekata i uspostavljanje kontakata sa predstavnicima međunarodne filmske industrije.
U okviru posebne prezentacije predstavljeno je šest crnogorskih dokumentarnih projekata u razvoju, a njihovi autori i autorke imali su priliku da na individualnim sastancima razgovaraju sa predstavnicima međunarodnih festivala, distributerima i agentima prodaje.
Jedan od važnih segmenata programa bio je i panel „Koproducirati sa Crnom Gorom“, posvećen savremenoj crnogorskoj kinematografiji, izazovima stvaranja dokumentarnih filmova u malim kinematografijama i mogućnostima međunarodne saradnje. O crnogorskoj produkciji i potencijalima za koprodukcije govorili su Marko Eraković iz Filmskog centra Crne Gore, Vuk Perović iz UnderHill Festa i rediteljka i producentkinja Sara Stijović. Panel je moderirala Marta Bałaga , novinarka magazina Variety, a posebna pažnja posvećena je podsticajima za snimanje međunarodnih produkcija u Crnoj Gori.
Dodatno priznanje crnogorskoj dokumentarnoj sceni predstavlja i izbor producenta i reditelja Đorđa Vojvodića u program Emerging Producers. Riječ je o platformi koju festival organizuje od 2012. godine, a koja je namijenjena profesionalnom usavršavanju, umrežavanju i međunarodnoj promociji producenata dokumentarnog filma.
Crnogorska kinematografija predstavila se i kroz film „Planina“ Biljane Tutorov i Petra Glomazića , ovogodišnjeg crnogorskog kandidata za Oskara. Film je prikazan u selekciji Constellations, koja okuplja dokumentarna ostvarenja sa međunarodnih festivala, a u Jihlavi je imao češku premijeru.
Uspjeh na festivalu ostvario je i gruzijsko-francuski dokumentarni film „Sacred Songs“ rediteljke None Gunašvili , koji je prethodno dobio nagradu Filmskog centra Crne Gore na koprodukcionom forumu When East Meets West u Trstu. Film je u Jihlavi osvojio nagradu za najbolji dokumentarni film Centralne i Istočne Evrope u selekciji Opus Bonum, glavnoj takmičarskoj selekciji festivala.
Učešće Crne Gore u Jihlavi, uz dvije nagrade za domaće projekte i predstavljanje autora i filmova u više festivalskih programa, donijelo je dodatnu međunarodnu vidljivost crnogorskoj dokumentaristici i otvorilo nove mogućnosti za povezivanje sa evropskom filmskom industrijom.
