Zdrava ishrana povezana je sa sporijim biološkim starenjem, pokazala je studija Njemačkog centra za neurodegenerativne bolesti (DZNE).
Istraživači su analizirali uzorke krvi i prehrambene navike oko 7.500 žena i muškaraca. Rezultati su najprije dobijeni na uzorku od 6.470 učesnika Rajnske studije (Rhineland Study) u Bonu, a zatim potvrđeni na 1.034 učesnika studije EPIC-Potsdam, koju sprovodi Njemački institut za ishranu ljudi u Potsdam-Rebrikeu. Rad je objavljen u naučnom časopisu Nature Communications.
Istraživači su proučavali deset obrazaca ishrane koji se smatraju zdravim, među kojima su mediteranska, nordijska i biljna ishrana, kao i DASH dijeta, osmišljena za snižavanje krvnog pritiska. Svaki učesnik dobio je ocjenu za svaki od deset obrazaca, u zavisnosti od toga u kojoj mjeri se njegova ishrana poklapala sa preporukama.
Biološko starenje mjereno je pomoću hemijskih promjena na DNK, poznatih kao metilacija, koje se tokom života mijenjaju prema ustaljenom obrascu. Istraživači su koristili tri epigenetska sata i analizirali oko 850.000 mjesta na DNK, što je, prema njihovim riječima, približno dvostruko više nego u većini ranijih studija.
Kod svih deset obrazaca ishrane, kvalitetnija ishrana bila je povezana sa sporijim biološkim starenjem. Razlike između pojedinačnih dijeta postoje, ali su male.
„Efekti nijesu veliki, ali su mjerljivi i važni za prevenciju. Usporavanjem starenja može se smanjiti rizik od bolesti povezanih sa starošću, poput demencije ili kardiovaskularnih oboljenja“, rekla je Monik Breteler (Monique Breteler), direktorka za populacione zdravstvene nauke u DZNE-u i rukovoditeljka Rajnske studije.
Prema rezultatima studije, gotovo niko se ne hrani zdravo prema svim standardima istovremeno. Ista osoba često ostvaruje visok rezultat prema preporukama jedne dijete, a nizak prema preporukama druge.
Više od 70 odsto bioloških procesa povezanih sa ishranom zajedničko je svim proučavanim dijetama, a odnosi se na strukturu ćelija, ćelijsku signalizaciju i metabolizam. Ipak, pojedini procesi specifični su za određene obrasce ishrane. Oni povezani sa zdravljem srca uočeni su samo kod DASH dijete, dok su procesi povezani sa pamćenjem i razmišljanjem zabilježeni samo kod MIND dijete, osmišljene za očuvanje zdravlja mozga.
Povezanost kvalitetne ishrane i sporijeg starenja bila je najizraženija kod pušača, iako se oni nijesu hranili zdravije od nepušača. Naučnici još ne znaju šta objašnjava ovaj rezultat.
Glavna autorka studije, Julijana Tavares (Juliana Tavares), pretpostavlja da pušači imaju više koristi od zdrave ishrane jer pušenje nanosi veliku štetu njihovom organizmu.
„Ne morate da imate savršenu ishranu. To je možda najpraktičnija poruka“, rekla je Tavares.
Studija ukazuje na povezanost između ishrane i molekularnih pokazatelja starenja, ali sama po sebi ne dokazuje da su određene dijete direktno uzrokovale sporije biološko starenje.
